Việc chênh lệch lớn giữa giá vàng trong nước và thế giới không chỉ đơn thuần giải quyết bằng biện pháp hành chính hay “bơm vàng” ra thị trường. Vấn đề cần được nhìn nhận đa chiều và xử lý bằng cách cải tổ toàn diện chính sách – cơ chế – cấu trúc thị trường.
Căng thẳng địa chính trị và Fed giữ lãi suất thúc đẩy giá vàng thế giới
Trong bối cảnh căng thẳng Israel – Iran leo thang và Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) tiếp tục giữ nguyên lãi suất, giá vàng thế giới đã bật tăng. Kết phiên 23/6/2025:
-
Vàng giao ngay tăng 0,5% lên 3.384,59 USD/oz
-
Vàng tương lai tăng 0,4% lên 3.400,70 USD/oz
Trong nước: Giá vàng miếng ổn định nhưng chênh lệch lại gia tăng
Sáng 24/6, giá vàng SJC được niêm yết tại 117,7 – 119,7 triệu đồng/lượng, không có biến động đáng kể suốt từ giữa tháng 4.
Tuy nhiên, với tỷ giá quy đổi khoảng 26.200 VND/USD, giá vàng trong nước đang cao hơn thế giới hơn 13,5 triệu đồng/lượng.
Chênh lệch giá: Đã từng thu hẹp, nay lại mở rộng
Theo Ngân hàng Nhà nước (NHNN), nhờ các biện pháp can thiệp và phối hợp chính sách trong năm 2024, có thời điểm giá vàng trong nước chỉ chênh lệch 1 triệu đồng/lượng so với thế giới. Nhưng từ tháng 4/2025, khoảng cách này lại tăng mạnh, do:
-
Tác động từ chính sách thuế quan mới của Mỹ
-
Biến động địa chính trị toàn cầu
-
Hoạt động đầu cơ, thổi giá từ một số tổ chức/cá nhân
Dù vậy, NHNN khẳng định hiện tại các biến động này chưa ảnh hưởng đến điều hành chính sách tiền tệ và ổn định kinh tế vĩ mô.
Giải pháp: Không chỉ “bơm vàng”, mà cần cải tổ toàn diện
Tăng cung – Giải pháp cốt lõi
Theo PGS.TS. Nguyễn Hữu Huân, thị trường vàng nội địa bị kìm hãm do nguồn cung hạn chế và độc quyền sản xuất. Ông nhấn mạnh:
“Cần nhập khẩu chính ngạch và mở rộng đơn vị sản xuất để thị trường vận hành đúng quy luật cung – cầu.”
TS. Nguyễn Trí Hiếu cũng cho rằng, muốn thu hẹp chênh lệch, phải đa dạng hóa nguồn cung và thúc đẩy liên thông thị trường trong nước với quốc tế.
Hai điều kiện để thị trường vàng liên thông quốc tế
-
Nguồn cung dồi dào và ổn định (nhập khẩu, mở rộng nhà sản xuất).
-
Kết nối thị trường quốc tế: thành lập sàn giao dịch vàng quốc gia, gắn kết kỹ thuật và thanh khoản với các sàn vàng lớn toàn cầu như COMEX, LME...
Mô hình "bình thông nhau" sẽ giúp giá trong nước phản ánh sát giá thế giới, dù vẫn cần chấp nhận mức chênh lệch hợp lý 3 – 5 triệu đồng/lượng do chi phí thuế, bảo hiểm, logistics.
Sửa Nghị định 24 – Cơ hội thiết lập “luật chơi” mới
Việc sửa đổi Nghị định 24 đang được NHNN triển khai là bước đi cần thiết để:
-
Mở cửa thị trường: Cho phép nhiều doanh nghiệp/tổ chức tín dụng tham gia sản xuất – kinh doanh vàng
-
Tăng cạnh tranh – minh bạch
-
Hình thành sàn vàng quốc gia, phát triển tài khoản vàng và công cụ phái sinh có kiểm soát
Kết luận: Cần một chiến lược thị trường vàng hiện đại, ổn định và bền vững
“Giải quyết bài toán chênh lệch giá vàng không thể chỉ bằng ‘bơm vàng’”, như ông Nguyễn Quang Huy (CEO Khoa Tài chính Ngân hàng – ĐH Nguyễn Trãi) đã chỉ rõ.
Thị trường vàng cần vận hành hiệu quả nhưng không làm bất ổn tỷ giá, lãi suất và mục tiêu chính sách vĩ mô, trong bối cảnh thế giới nhiều biến động.
